Зайсан көлі

Зайсан көлі - Қазақстанның шығыс бөлігіндегі ең ірі табиғи тұщы көлдердің бірі. Ол Шығыс Қазақстан облысы аумағында, Қытай шекарасына жақын орналасқан. Көл Зайсан қазаншұңқырында, Алтай мен Тарбағатай тау жоталарының арасында жатыр. Бұл су айдыны табиғи байлығы, тарихи маңызы және көркем келбетімен ерекшеленеді.

Көлдің ұзындығы шамамен 100 шақырымнан асады, ені 22-48 шақырым аралығында өзгереді. Орташа тереңдігі 4-8 метр болса, ең терең жері 15 метрге жуық. Зайсанға көптеген өзендер құяды, олардың ішіндегі ең ірісі - Қара Ертіс. Ал көлден бастау алатын негізгі өзен - Ертіс.

Ғалымдардың бірқатар зерттеулеріне сәйкес, Зайсан көлі әлемдегі ең көне көлдердің бірі болуы мүмкін. Кейбір болжамдар бойынша оның жасы ондаған миллион жылмен есептеледі. Бұл ерекшелік көлді геологиялық тұрғыдан аса маңызды нысан етеді.

Зайсан көлі балыққа бай. Мұнда көксерке, шортан, сазан, мөңке, табан секілді түрлер кездеседі. Жағалауларында қамыс пен су өсімдіктері өседі. Сонымен қатар бұл өңір көптеген су құстарының мекені және маусымдық көшу жолындағы маңызды аялдау орны саналады.

Көл маңы ежелден көшпелі халықтардың қонысы болған. Кейінірек бұл өңір сауда жолдарының бойында орналасып, көрші елдер арасындағы байланыстарға ықпал етті.

Қазіргі таңда Зайсан көлі балық шаруашылығы, су ресурстары, туризм және экологиялық тепе-теңдік тұрғысынан маңызды орын алады. Табиғаты әсем бұл өңір демалыс пен саяхат үшін де тартымды мекен болып саналады.