Екі ағайынды қос шоқысы
«Көкшетау» мемлекеттік ұлттық табиғи паркі – Қазақстандағы ең көркем әрі табиғаты бай қорықтық аймақтардың бірі. Ол 1996 жылдың сәуір айында таулы, орманды және күміс көлдерге толы өңірдің бірегей табиғатын, тарихи-археологиялық және мәдени ескерткіштерін сақтау мақсатында құрылған. Бүгінде парк табиғи тепе-теңдікті сақтап, сирек кездесетін жануарлар мен өсімдіктерді қорғап отыр.
Айыртау өңіріне жақындаған сайын көгілдір тұманға оранған ерекше көрініс көз тартады. Сол көріністің ең әсем символы – егіз жаратылған Айыртау шоқылары, яғни халық арасында “Екі ағайынды қос шоқысы” деп аталатын табиғи нысан. Бұл шоқылар алыстан қарағанда бір-біріне өте ұқсас, егіз секілді көрінеді. Бірі сәл биіктеу, бірі сәл төмендеу болғанымен, екеуі де бір-бірін толықтырып тұрғандай әсер қалдырады.
Шоқының баурайынан жоғары өрлеген сайын қалың қарағайлы орман мен ара-арасында өсетін ақ қайыңдар табиғаттың ерекше үйлесімін көрсетеді. Ауа райы өте таза, салқын әрі жеңіл, адам демі кеңіп, жан дүниесі тынышталады. Бұл жердің табиғаты өзіне тартатын, қайта-қайта келгің келетін сұлулыққа ие.
Ел арасында Айыртау шоқылары туралы терең мағыналы аңыз сақталған. Ежелгі заманда бұл өңірге жау шапқанда, жерін қорғау үшін екі ағайынды батыр қол жинап, елін соңғы демі қалғанша қорғаған екен. Олар тең емес күшке қарсы тұрса да, туған жерді бермеуге ант етеді. Ақырында шайқаста екеуі де ерлікпен қаза табады. Бірақ халық сенімі бойынша олардың рухы жоғалмай, табиғатқа айналып кеткен: үлкені – биік шоқыға, кішісі – кіші шоқыға айналған деседі. Содан бері бұл екі тау бір-біріне сүйеніп тұрғандай көрініп, мәңгілік бірліктің символына айналған.
Айыртау тек аңызымен емес, бай табиғатымен де ерекше. Парк аумағы 182 мың гектардан астам жерді қамтиды. Мұнда Зеренді, Шалқар, Имантау сияқты әсем көлдер мен орманды алқаптар бар. Өсімдіктер әлемі алуан түрлі: қарағай, қайың, көктерек, итмұрын, таңқурай, қарақат өседі. Жануарлар дүниесінде бұлан, елік, қасқыр, түлкі, сілеусін, бұлғын сияқты аңдар кездеседі.
Бұл өңірдің тағы бір ерекшелігі – табиғат пен тарихтың қатар өмір сүруі. Шоқылар мен ормандар тек әсем көрініс емес, сонымен бірге халық жадындағы рухани ескерткіш ретінде бағаланады. Мұнда келген адам тек табиғатты көріп қана қоймай, тарих пен аңыздың терең мағынасын да сезінеді.
Екі ағайынды қос шоқысы – табиғаттың ғажайып туындысы ғана емес, ел бірлігі мен ерлігін бейнелейтін рухани символ. Ол ұрпаққа туған жерді сүюді, қорғауды және қадірлеуді үнсіз үйретіп тұрғандай.
Дереккөз: egemen.kz