Рахман қайнары (Рахман көлі, Арасан) — Шығыс Қазақстан облысының Катонқарағай ауданында орналасқан шипалы ыстық су көзі. Ол Оңтүстік Алтайдың кіші тектоникалық ойысында, Арасан көлінің маңында, теңіз деңгейінен шамамен 1750 м биіктікте жатыр. Айналасын биік таулар мен қалың орман қоршағандықтан, бұл өңірдің табиғаты өте көркем.
Ыстық су жер астындағы гранит қабаттарындағы терең тектоникалық жарықтар арқылы жер бетіне шығады. Оның температурасы 35–42°С аралығында болады. Бұл қайнардың емдік қасиеттері ертеден белгілі. Мұнда 1925–1936 жылдары курорт жұмыс істеген, ал 1960 жылдан бастап қайтадан қызмет ете бастаған.
Судың шипалық әсері оның құрамындағы көмірқышқыл газы мен радонның көп болуымен байланысты. Құрамы жағынан ол тұщы су, минералдылығы шамамен 200 мг/л. Оның құрамында гидрокарбонаттар, натрий, кальций және басқа да минералды элементтер кездеседі.
Рахман қайнары әртүрлі ауруларды емдеуге қолданылады. Атап айтқанда, асқазан аурулары, ревматизм, гинекологиялық мәселелер, жүйке жүйесі мен тыныс алу жолдарының аурулары, сондай-ақ әртүрлі уланулар мен тері жарақаттарын емдеуде пайдаланылады. Бұл жер Өскемен қаласынан шамамен 450 км қашықтықта орналасқан.
Географиялық тұрғыдан алғанда, бұл аймақ Қазақстан, Ресей, Моңғолия және Қытай шекаралары түйісетін өңірге жақын орналасқан. Су астындағы ағындарда емдік қасиеті бар радон кездеседі. Радон — гранит жыныстарының өте ұсақ бөлшектерге ыдырауы нәтижесінде пайда болатын сирек элемент.
Термалды сулар негізінен буын, омыртқа, жүйке жүйесі және тері ауруларын емдеуге қолданылады.
Аңыз бойынша, бұл ыстық бұлақты алғаш рет 1763 жылы Рахман есімді шаруа тапқан. Бір нұсқада жараланған марал осы бұлаққа келіп шомылып, жазылып кететіні айтылады.
Тағы бір халық аңызы бойынша, ертеде Алтай тауының бөктерінде Әбдірахман есімді аңшы өмір сүрген. Ол бір күні баласымен аң аулап жүріп, марал мен оның лағын көреді. Бала лағын жаралап қояды. Кейін аңшы жаралы жануардың ыстық бұлаққа түсіп, тез сауығып кеткенін байқайды. Бұлақтың емдік қасиетіне таң қалған ол суды баласына ішкізіп, баласы да есін жияды. Осыдан кейін аңшы бұл суды ауылына әкеліп, науқастарға береді. Сол кезден бастап бұлақ «Әбдірахман қайнары» деп аталып, уақыт өте келе атауы қысқарып, «Рахман қайнары» болып қалыптасқан.
Бұл аңыз Шығыс Қазақстан мемлекеттік университетінің қазақ әдебиеті кафедрасының фольклорлық экспедициясы барысында Катонқарағай өңірінен жазылып алынған. Қолжазба нұсқалары кафедра қорында және Әдебиет және өнер институтының қолжазбалар орталығында сақталған.
Дереккөз: kk.wikipedia.org